Modafinil & ADHD

Modafinil & ADHD

Wat is ADHD?

ADHD (Attention-Defecit Hyperactivity Disorder) is een benaming voor een combinatie van symptomen, zoals concentratieproblemen, rusteloosheid, impulsiviteit en leermoeilijkheden. De symptomen zijn al aanwezig in de kindertijd en belemmeren het academische en ook sociale functioneren. Het is de meest voorkomende neurologische stoornis onder schoolgaande kinderen en raakt ongeveer 7,5% van de kinderen. Onder volwassenen is dit percentage ongeveer 4% [1].

Het meest voorgeschreven geneesmiddel voor ADHD in Europa is methylfenidaat, beschikbaar in een kortwerkende vorm (Ritalin) of langwerkende vorm (Concerta). Dit ‘stimulerende’ middel, helpt met de focus en beheerst de hyperactiviteit van personen met ADHD. Daarnaast wordt in de VS ook vaak Dexamfetamine voorgeschreven, maar in Europa veel minder vanwege de verslavingsgevoeligheid. Echter blijkt dat 30% van de personen met ADHD niet goed reageren op de gebruikte medicijnen [2].

Problemen met Ritalin

Methylfenidaat/Ritalin is een geneesmiddel welke door een zeer grote groep mensen gebruikt wordt. Hierdoor is er inmiddels ook veel wetenschappelijk onderzoek naar gedaan [3]. De algemene opvatting is dat methylfenidaat/Ritalin een nuttig geneesmiddel is, maar zoals ieder ander geneesmiddel ook vele bijwerkingen kent. En het probleem met geneesmiddelen en bijwerkingen is dat deze voor ieder individu verschillend zijn. Voor de meerderheid werkt Ritalin goed en zijn de bijwerkingen te verdragen, maar voor een deel van de gebruikers is het niet werkzaam, of het is wel werkzaam, maar zijn de bijwerkingen te storend voor gebruik [4]. Dit is de groep mensen voor wie Modafinil een uitkomst kan zijn.

Modafinil bij ADHD

Ondanks het feit dat Modafinil oorspronkelijk een geneesmiddel is voor narcolepsie, blijkt het meest waardevolle effect te liggen in het verbeteren van de cognitieve functies, het geheugen en de concentratie.Juist de concentratie is waar een gebrek aan is bij personen met ADHD en waar Modafinil dus een rol van betekenis kan spelen. Er zijn inmiddels meerdere medische studies uitgevoerd naar het effect van Modafinil, zowel bij kinderen als bij volwassenen. In 2016 is er een “meta-analyse” verschenen in het Journal of Psychiatric Research, waarin wetenschappers hebben gekeken naar alle medische studies die tot nu toe zijn verschenen waarin Modafinil werd gebruikt voor de behandeling van ADHD [3]. Vijf medische studies voldeden aan de vereisten; gerandomiseerd, dubbelblind en placebo-gecontroleerd. De conclusie van deze meta-analyse is tweedelig; Modafinil is effectief in de behandeling van ADHD. Ten tweede: Modafinil is veilig om te gebruiken en wordt goed getolereerd door zowel kinderen als volwassenen [5-9].

Conclusie

Methylfenidaat/Ritalin en Dexamfetamine worden sinds de jaren 90 voorgeschreven en zijn de meest gebruikte geneesmiddelen voor de behandeling van ADHD. 30% van de personen met ADHD reageren echter niet adequaat op deze medicijnen. Modafinil is ook al sinds de jaren 90 op de markt, maar wordt pas recentelijk als alternatief medicijn gebruikt voor de behandeling van ADHD. Waar wij in dit artikel naar hebben gekeken is hoeveel wetenschappelijk bewijs er is voor het gebruik van Modafinil voor de behandeling van ADHD. 5 medische studies hebben wij gevonden die afzonderlijk tot de conclusie komen dat Modafinil effectief is voor de behandeling van ADHD bij zowel kinderen als volwassenen en ook goed te verdragen is. Inmiddels wordt Modafinil in beperkte mate voorgeschreven door artsen voor ADHD, mede vanwege de hogere prijs ten opzichte van methylfenidaat.

 

Referenties

1. Kooij SJ, Bejerot S, Blackwell A, Caci H, Casas-Brugué M et al. European consensus statement on diagnosis and treatment of adult ADHD: The European Network Adult ADHD. BMC psychiatry 2010;10(1):67.
2. Biederman J, Spencer T, Wilens T. Evidence-based pharmacotherapy for attention-deficit hyperactivity disorder. Int J Neuropsychopharmacol 2004;7(1):77-97.
3. Wang S-M, Han C, Lee S-J, Jun T-Y, Patkar AA et al. Modafinil for the treatment of attention-deficit/hyperactivity disorder: A meta-analysis. Journal of Psychiatric Research 2017;84:292-300.
4. Drugs.com. 2017. Methylphenidate Side Effects. https://www.drugs.com/sfx/methylphenidate-side-effects.html [accessed July 2017].
5. Biederman J, Swanson JM, Wigal SB, Kratochvil CJ, Boellner SW et al. Efficacy and Safety of Modafinil Film–Coated Tablets in Children and Adolescents With Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder: Results of a Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled, Flexible-Dose Study. Pediatrics 2005;116(6):e777-e784.
6. Biederman J, Swanson JM, Wigal SB, Boellner SW, Earl CQ et al. A comparison of once-daily and divided doses of modafinil in children with attention-deficit/hyperactivity disorder: a randomized, double-blind, and placebo-controlled study. J Clin Psychiatry 2006;67(5):727-735.
7. Greenhill LL, Biederman J, Boellner SW, Rugino TA, Sangal RB et al. A Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled Study of Modafinil Film-Coated Tablets in Children and Adolescents with Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder. Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry 2006;45(5):503-511.
8. Swanson JM, Greenhill LL, Lopez FA, Sedillo A, Earl CQ et al. Modafinil film-coated tablets in children and adolescents with attention-deficit/hyperactivity disorder: results of a randomized, double-blind, placebo-controlled, fixed-dose study followed by abrupt discontinuation. J Clin Psychiatry 2006;67(1):137-147.
9. Kahbazi M, Ghoreishi A, Rahiminejad F, Mohammadi M-R, Kamalipour A et al. A randomized, double-blind and placebo-controlled trial of modafinil in children and adolescents with attention deficit and hyperactivity disorder. Psychiatry Research 2009;168(3):234-237.

Geef een reactie